Статијата на г. Зденек Војтишек „Чешката Православна Црква како безбедносна закана“, објавена на порталот „Набоженски инфосервис“, предизвика реакција на критика од страна на Православната Црква во Чешките земји и во Словачка. Текстот информира за затворена за јавност презентација на извештајот „Безбедносни ризици на Православната црква“, која се одржала на 14 јануари во просториите на Академијата на науки на Чешката Република, и изнесува тврдења за можни безбедносни, економски, па дури и криминални ризици поврзани со православните структури во Чешка.
Статијата се темели на тезата дека Православната црква во Чешките земји претставува безбедносен ризик за Чешката Република. Во таа врска се споменува наводна поддршка на руската политика, ширење проруски наративи, проблематично стопанисување, па дури и можни криминални активности на одделни лица поврзани со црковните структури.
Од содржината на статијата произлегува дека главниот конкретен пример врз кој се гради наводната проруска ориентација на Црквата е фотографија на Архиепископот Михаил со претставници на рускиот мотоциклистички клуб „Ноќни волци“ од 2023 година. Овој момент во текстот се користи како симболична потврда на пошироката политичка ориентација на дел од црковното раководство.
Како најсериозни може да се сметаат деловите во кои статијата зборува за можната вмешаност на свештеници или лаици во криминални активности, вклучително и шверц, перење пари или злоупотреба на светата тајна исповед. Сепак, текстот во оваа врска не наведува ниту еден конкретен случај, правосилна судска одлука, ниту официјални истражни заклучоци.
На статијата на Зденек Војтишек реагираше Јакуб Јиржи Јукл, член на епархискиот совет на Прашката православна епархија, кој на чешката редакција на Сојузот на православни журналисти ѝ достави коментар и во однос на текстот на г. Војтишек и изнесе „сериозни забелешки“. Според него, статијата изнесува тешки обвинувања, без притоа да приложи конкретни и проверливи докази.
„Особено ми пречи тоа што се изнесуваат сериозни обвинувања на сметка на Православната црква во чешките земји, но без никакви докази. Освен еден единствен — дека архиепископот Михаил пред три години се фотографирал со ‘Ноќните волци’. Тоа ми изгледа очајно малку“, изјави Јакуб Јиржи Јукл.
Авторот на статијата во воведот се повикува на извештајот „Безбедносни ризици на Православната црква“, кој наводно го слушнал во академска средина. Според Јакуб Јиржи Јукл, меѓутоа, читателот од текстот не добива јасна претстава за тоа какви конкретни докази треба да содржи тој извештај. „Иако читателот може да очекува дека понатаму во текстот ќе прочита нешто за содржината на тој извештај, а особено за доказите зошто нашата православна црква претставува безбедносен ризик за Чешката Република, тоа не се случува“, констатира тој.
Членот на епархијскиот совет на Прашката епархија нагласува дека, доколку Православната црква во чешките земји навистина претставувала безбедносна закана, нејзините членови би сакале да знаат за тоа, за да можат да се соочат со таквата состојба: „Жал ми е уште повеќе затоа што, доколку нашата црква навистина претставуваше таква закана, ние како нејзини членови би сакале да го знаеме тоа, за да можеме со тие проблеми да се соочиме и да им се спротивставиме. Верувам дека огромното мнозинство од нашата црква навистина не сака да претставува каква било безбедносна закана за кого било“ – додава тој.
Јакуб Јиржи Јукл исто така укажува на погрешното тврдење дека Православната црква во Чешките земји располага со „значителен недвижен имот“. „Тоа не е точно. Имотот на нашата црква е прилично скромен и воопшто не може да се споредува со имотот на повеќето други регистрирани цркви“, наведува тој, притоа појаснувајќи дека оваа оценка се однесува не само на имотот воден директно на Црквата, туку и на нејзините организациски единици – епархиите, црковните општини и манастирите.
Извор: https://svazpn.cz/cz/news/87719-pravoslavn-crkev-znovu-oznaena-za-bezpenostn-hrozbu-pro-r
